8:00 - 19:00

ساعات کاری : شنبه تا پنجشنبه

026-32717893

تماس برای مشاوره رایگان

اینستاگرام

فیسبوک

جستجو
 

اوراق قرضه

موسسه فرداد رسا > ثبت  > اوراق قرضه

اوراق قرضه

تعریف اوراق قرضه : اوراق قرضه یکی دیگر از انواع اوراق بهادار شرکت سهامی می باشد.ورقه قرضه ، ورقه قابل معامله ایست که معرف مبلغی وام است با بهره معین که تمامی آن یا اجزاء آن در موعد یا مواعد معینی باید مسترد گردند.
برای ورقه قرضه ممکن است علاوه بر بهره ،حقوق دیگری نیز شناخته شود ( ماده ۵۲ ل.ا.ق.ت) تعریفی از آن در ماده ۲ قانون انتشار اسناد خزانه و اوراق قرضه ۲/ ۷/ ۱۳۴۸ آمده بدین صورت است : ( اوراق قرضه اوراق بی نام یا با نامی است که برای تامین قسمتی از اعتبارات مورد نیاز عمرانی یا دفاعی انتشار می یابد ).
روش های استقراض شرکت :
شرکت ممکن است برای توسعه امور تجارتی به دو طریق استقراض نماید. اول اینکه این که می‌توانند به انتشار اوراق قرضه مبادرت نمایند و دومین راهکار این است که به نحو عادی، مثلاً از اشخاص یا بانک‌ها وجهی به مدت معین وام گرفته و در قبال آن ممکن است اموال خود را وثیقه بگذارد. همچنان که شرکت می‌تواند معامله نماید وام دادن و وام گرفتن هم برای شرکتها و تمام اشخاص حقوقی مانعی ندارد و در صورت عدم تأدیه، طلبکار می‌تواند به محاکم یا مراجع دیگر رجوع نموده، طلب خود را مطالبه نماید و اجرائیه صادر کند. البته وصول آن فقط از طریق توقیف اموال و وجوه شرکت به عمل خواهد آمد. زیرا معلوم است که شرکت دارای شخصیت حقوقی است و نمی‌توان آن را زندانی و به این طریق اجبار به تأدیه بدهی خود نمود.
مواد اصلاحی قانون تجارت اجازه انتشار اوراق و سهام قرضه را فقط برای شرکتهای سهامی عام تجویز نموده و در ماده ۵۱ مقرر داشته شرکت سهامی عام می‌تواند تحت شرایط مندرج در قانون، اوراق قرضه منتشر کند.
دارندگان اوراق قرضه سهامدار شرکت نیستند. بنابراین حق رای و دخالت در امور شرکت را ندارند آن ها طلبکار شرکت محسوب می شوند.
انواع اوراق قرضه
می توان بطور کلی اوراق قرضه را به دو دسته  ساده و مرکب تقسیم کرد : اوراق قرضه مرکب خود به دو دسته قابل تعویض با سهم و تبدیل به سهام تقسیم می شود :
اوراق قرضه ساده : اوراقی است که پس از انتشار تغییر صورت نمی دهد و تا استرداد کامل وجه آن به صورت ورقه قرضه باقی می ماند.
اوراق قرضه مرکب : اوراق قرضه قابل تبدیل به سهام و اوراق قرضه قابل تعویض با سهام را می توان اوراق قرضه مرکب دانست.
انتشار اوراق قرضه قابل تعویض همزمان با افزایش سرمایه شرکت به عمل می آید ( ماده ۶۱ ل.ا.ق.ت ) اما اوراق قرضه قابل تبدیل افزایش سرمایه زمانی به عمل می آید که صاحبان اوراق بخواهند آن ها را به سهام تبدیل کنند. ( ماده ۷۰ ل.ا.ق.ت )

اوراق قرضه بر اساس ویژگی ها و بر حسب هدف شرکت یا چگونگی استهلاک آن به انواع مختلف زیر تقسیم می گردد :
_ اوراق قرضه تضمین شده: اوراق قرضه ای است که تعداد و اقلامی از دارای های شرکت سهامی از قبیل تجهیزات و ماشین آلات به عنوان تضمین بازپرداخت اوراق،مورد وثیقه قرار می گیرند تا در صورتی که شرکت صادر کننده قادر به بازپرداخت این اوراق قرضه نباشد؛ دارایی های مورد وثیقه فروخته و از این طریق باز پرداخت اوراق صورت گیرد.
_ اوراق قرضه تضمین نشده: در این نوع اوراق قرضه،اعتبار و قدرت مالی شرکت سهامی،تضمین پرداخت است و اموال شرکت وثیقه بازپرداخت اوراق نمی باشد.
_ اوراق قرضه دولتی و خزانه داری کل: گاهی دولت برای جبران کسری بودجه یا سایر نیازهای مالی خود در خصوص پروژه های عمرانی اقدام به صدور اوراق قرضه می نماید.
_ اوراق قرضه قابل تبدیل یا تعویض با سهام شرکت: اوراق قرضه ای است که خریداران می توانند آنها را با سهام شرکت تبدیل یا تعویض نمایند.
_ اوراق قرضه سریال: اوراق قرضه ای که در یک تاریخ صادر می شود و باز پرداخت آن در سر رسید های مختلف است.
_اوراق قرضه با جایزه: در این نوع اوراق قرضه،شرکت سهامی علاوه بر پرداخت بهره مقرر،جوایزی نیز برای دارندگان این اوراق در نظر می گیرد.
_ اوراق قرضه قابل بازخرید: اوراق قرضه ای هستند که قبل از سر رسید،قابل بازخرید هستند.قیمت بازخرید این نوع اوراق معمولا از قیمت اسمی آنها بالاتر است.
ویژگی های اوراق قرضه
دارندگان اوراق قرضه در واقع بستانکار شرکت است. او به عنوان بستانکار ، حق دریافت اصل مبلغ اسمی و بهره آن را دارد و حقوق وی در سند قرارداد تعیین شده است. دارندگان اوراق قرضه هیچ گونه مالکیتی در شرکت ندارند و چیزی از بابت سود سهم دریافت نمی کنند.
اوراق قرضه دارای سر رسید مشخصی است. برخی از اوراق در یک مقطع معین زمانی سر رسید می شوند و برخی دیگر به تدریج سر رسید می شوند.
معمولا اوراق قرضه دارای ارزش اسمی مشخصی است.
اگر ناشر اوراق قرضه ورشکست شود دارندگان اوراق قرضه در دریافت اصل و فرع سرمایه خود بر صاحبان سهام حق تقدم دارند. اکر شرکتی چند نوع اوراق قرضه منتشر کند،ترتیب اولویت آنها در قرار داد مربوط ، قید میشود.
برخی از شرکتها برای ایجاد جذابیت و انگیزه بیشتر در سرمایه گذاران اقدام به انتشار اوراق قرضه با وثیقه می کنند.مثلا ممکن است شرکت،زمین یا ساختمان خود را وثیقه اوراق قرضه قرار دهد.هر چند شرکتهای مشهور و معتبر معمولا اوراق قرضه بدون وثیقه منتشر میکنند.
به طور کلی دارندگان اوراق قرضه در زمینه تصمیم گیری شرکت حق رای ندارند،هر چند ممکن است که دارندگان انواع خاصی از اوراق قرضه در مواردی از تصمیم گیریهای شرکت (مثل انتشار و فروش اوراق قرضه های دیگر یا در موارد ادغام شرکت در شرکتهای دیگر)حق رای داشته باشند.البته ،اگر شرکتی شرایط مندرج در قرار داد اوراق قرضه را رعایت نکند ، دارندگان اوراق قرضه میتوانند بر بسیاری از فعالیتهای شرکت اعمال قدرت کنند.
اگر اوراق قرضه در قالب عرضه خصوصی به خریدار فروخته شود،فقط ناشر و خریدار،طرفهای قرارداد هستند.ولی اگر اوراق قرضه به طور عمومی به تعداد زیادی از خریداران فروخته شود،غیر از طرفهای قراردادشخص دیگری به عنوان امین به نمایندگی از دارندگان اوراق قرضه بر اجرای تعهدات شرکت نظارت می کند.
شرایط انتشار اوراق قرضه
وجود شرایطی برای انتشار اوراق قرضه ضروری است از جمله :
۱- انتشار اوراق قرضه باید در اساسنامه پیش بینی شده یا مجمع عمومی فوق العاده به پیشنهاد هیات مدیره ، انتشار اوراق را تصویب کند. ( ماده ۵۶ ل.ا.ق.ت)
تمام شرایط قراردادهای مربوط به قرضه و همچنین تصمیماتی که ممکن است برای باز پرداخت آن تعیین شده باشد باید قبلاً به تصویب مجمع عمومی برسد.
اگر به موجب اساسنامه یا تصمیم مجمع عمومی فوق العاده به هیئت مدیره اجازه داده شود که یک یا چند بار اوراق قرضه منتشر کند مدت اجازه از دو سال متجاوز نخواهد بود و در هربار انتشار مبلغ اسمی اوراق قرضه و نیز قطعات اوراق قرضه (در صورت تجزیه) باید متساوی باشد.
۲- تمام سرمایه ثبت شرکت باید تادیه شده و همچنین دو سال تمام از ثبت شرکت گذشته باشد و دو ترازنامه سهامی عام نیز توسط مجمع عمومی تصویب شده باشد. ( ماده ۵۵ ل.ا.ق.ت)
۳- اوراق باید متحد الشکل بوده ، مبلغ اسمی اوراق قرضه و نیز قطعات اوراق قرضه ( در صورت تجزیه باید متساوی باشد ) و توسط دو نفری که برای امضای سهام تعیین شده امضا شده باشد. ( تبصره ماده ۵۶ و ماده ۵۸ ل.ا.ق.ت)
۴- تنها شرکت های سهامی عام حق انتشار اوراق قرضه را دارند .
۵- اطلاعیه انتشار اوراق قرضه مشتمل بر نکات ماده ۵۸ ل.ا.ق.ت ، پس از امضا به انضمام تصمیم گیری راجع به فروش اوراق قرضه و شرایط آن ، به مرجع ثبت شرکت ها اعلام می گردد. مرجع به هزینه شرکت ها آن را در روزنامه رسمی آگهی می کند و پس از آن شرکت آن را در روزنامه کثیرالانتشاری که آگهی های شرکت در آن منتشر می گردد منتشر می کند . ( ماده ۵۸ و ۵۹ ل.ا.ق.ت )
۶- اوراق قرضه باید مشتمل بر نکات ذیل باشد : ( ماده ۶ ل.ا.ق.ت )
_ نام شرکت
_ شماره و تاریخ ثبت شرکت
_ مبلغ سرمایه
_ مدت شرکت
_ مبلغ اسمی و شماره ترتیب و تاریخ صدور ورقه قرضه
_ تاریخ و شرایط بازپرداخت قرضه و نیز شرایط بازخرید ورقه قرضه
_ تضمیناتی که احتمالاَ برای قرضه در نظر گرفته شده است .
_ در صورت قابلیت  تعویض اوراق قرضه با سهام شرایط و ترتیبات که باید برای تعویض رعایت شود با ذکر نام اشخاص یا موسساتی که تعهد تعویض اوراق قرضه را کرده اند.
_ در صورت قابلیت تبدیل ورقه قرضه بر سهام مهلت و شرایط آن ( ماده ۶۰ ل. ا. ق. ت)
طریقه انتشار اوراق قرضه
انتشار اوراق قرضه ممکن نیست مگر این که سه امر تحقق یافته باشد:
تمام قیمت سهام پرداخت شده باشد.
دو سال از تاریخ ثبت شرکت گذشته باشد.
دو ترازنامه شرکت به تصویب مجمع عمومی رسیده باشد.
تصمیم انتشار قرضه باید به ضمیمه طرح اعلامیه انتشار آن به مرجع ثبت شرکت ها اعلام شود. در اعلامیه مزبور تمام مواد مهم شرکت که برای خریداران اوراق اطلاع از آن لازم است قید می‌شود. مانند نام، سرمایه، میزان سود آن، تصمیماتی که احتمالاً برای اوراق مزبور در نظر گرفته شده، خلاصه وضع مالی شرکت و غیره.
این اعلامیه از طرف مرجع ثبت شرکت ها برای اطلاع عموم در روزنامه‌های کثیرالانتشار درج می‌شود.
قرضه باید به امضاء دارندگان امضاء مجاز شرکت رسیده باشد.
حقوق صاحبان اوراق قرضه
۱-حق دریافت مبلغ اسمی اوراق قرضه
۲- حق دریافت بهره ، که مطابق بند ۹ ماده ۵۸ ل.ا.ق.ات در اطلاعیه انتشار باید میزان بهرع مشخص باشد.
۳- حقوق دیگر مذکور در ماده ۵۲ ل.ا.ق.ت که می تواند شامل حق تبدیل ورقه با سهم شرکت و حق تعویض اوراق با سهام باشد.
معایب اوراق قرضه : مهمترین عیب اوراق قرضه، هم برای صادر کننده و هم برای خریدار، خطر ورشکستگی بنگاه ، به دلیل ناتوانی در بازپرداخت اصل و بهره قرض است. در برخی کشورهای اسلامی ، مخصوصاً ایران که در آن قانون بانکداری بدون ربا اعمال می شود، مشکل دیگری نیز برای اوراق قرضه وجود دارد که کل ماهیت و عملکرد اوراق قرضه را زیر سؤال برده و آن را به طور کلی نفی می کند.بنابراین بایستی ابزارهای جایگزین اوراق قرضه طراحی و مورد استفاده قرار گیرد. ابزارهای جایگزین اوراق قرضه علاوه بر داشتن همه مزایای اوراق قرضه که باعث استفاده گسترده از آن می شود، باید بتواند مشکل اساسی و ماهیتی آن را که همان نرخ سود ثابت است، به درستی بر طرف کند، وگرنه نمی تواند جایگزین مناسبی برای اوراق قرضه باشد.
جایگزین اوراق قرضه : بهترین جایگزین برای اوراق قرضه اوراق مشارکت می باشد. اوراق مشارکت همان اوراق قرضه است که بر اساس قانون بانکداری اسلامی منتشر می شود. ماهیت حقوقی اوراق مشارکت بر پایۀ عقد مشارکت مدنی قابل تحلیل است. در نظام مشارکت که انواعی دارد، صاحب پس انداز به جای دادن قرض و گرفتن بهره، کل یا بخشی از سرمایه مورد نیاز مؤسسه اقتصادی را تأمین میکند و بر اساس توافق با کارفرما، در سود و زیان آن شریک میشود و در پایان هر دوره مالی، پس از کسر هزینه ها، سود به دست آمده بر حسب نسبت هایی که در قرارداد توافق شده، بین صاحب سرمایه و عامل اقتصادی(کارفرما) تقسیم میشود.به عبارت دیگر می توان بیان کرد که تفاوت اوراق مشارکت و اوراق قرضه این است که در اوراق مشارکت وجوه دریافتی حتماً باید در طرح‌های مشخص تولیدی، عمرانی، یا خدمات به کار گرفته شود، اما در اوراق قرضه برای وام گیرنده محدودیت خاصی ایجاد نمی‌گردد.انتشار اوراق مشارکت از جمله سیاستهای انقباضی پولی است.که گاهی ممکن است نتیجه معکوس داشته و باعث افزایش نقدینگی شود(استرداد اوراق به بانکها بعد از مدت کوتاهی توسط خریداران).
مشاوره اخذ اوراق قرضه : ناگزير همه انسانها در طول زندگي اسنادي را امضا مي كنند كه هر واژه آن داراي بار حقوقي است و ميتواند تعهداتي را بر ذمه مستقر و يا حقي را سلب يا به ديگري منتقل نمايد.لذا بدون مشورت با مشاور حقوقی و وكيل دادگستری، اين امر مي تواند خسارات بعضا جبران ناپذيري را ايجاد نمايد.
کارشناسان و مشاوران  ما در موسسه حقوقی فرداد رسا برای جلوگیری از اتلاف وقت و وجود مانع برای انتار ویا اخذ اوراق قرضه و یا اوراق مشارکت شما به صورت تخصصی اقدام می نمایند .و پیگیری های لازم در این امر را بخوبی برایتان انجام می دهند.

بدون دیدگاه

دیدگاه خود را بنویسید

تماس با کارشناسان حقوقی